Kısaca
- En sık sebep: Priz arkasındaki gevşek bağlantı; gevşek nokta ısınır ve zamanla erir
- İkinci sebep: Isıtıcı, fırın veya klima gibi yüksek güçlü cihazların prizden uzun süre çalışması
- Hemen: O hattın sigortasını kapatın, prizi kullanmayın
- Kalıcı çözüm: Yalnız prizi değil, hattın ucundaki kabloyu da kontrol etmek
Yanmış prizlerin çoğunda sorun prizin kendisinden değil, arkasındaki bağlantıdan başlar. Konya'daki arıza çağrılarında en sık karşılaştığımız tablo, aylarca ısınan bir bağlantının sonunda prizin plastiğini eritmesidir.
Prizin yanmasının 5 sebebi
- Gevşek bağlantı: Klemens vidası zamanla gevşer. Gevşek noktada temas direnci artar, akım geçtikçe ısınır. Isı plastiği karartır, sonra eritir.
- Aşırı yük: Elektrikli ısıtıcı, fırın veya klimanın prizden saatlerce çalışması priz ve fiş kontaklarını zorlar. Bu tür cihazlar için ayrı hat gerekir.
- Çoklu priz zinciri: Bir prize takılı çoklu prize başka bir çoklu priz eklemek, tüm yükü tek bir duvar prizine bindirir.
- Gevşemiş priz kontakları: Fiş prize gevşek oturuyorsa kontak yüzeyi küçülür ve ısınır. Eski prizlerde yaygındır.
- Alüminyum kablo ve nem: Eski binalardaki alüminyum hatlar bağlantıda gevşemeye yatkındır. Banyo ve balkon prizlerinde nem de oksitlenmeye yol açar.
Priz yandığında hemen ne yapmalı?
- Prize takılı cihazı fişten çekmeye çalışmadan önce o hattın sigortasını kapatın.
- Duman veya alev varsa ana şalteri indirin; suyla müdahale etmeyin.
- Sigortayı açmadan önce prizin değiştirilmesini ve hattın kontrol edilmesini sağlayın.
- Aynı hattaki diğer prizlerde de ısınma olup olmadığına bakın.
Priz değiştirmek yeterli mi?
Çoğu zaman yetmez. Uzun süre ısınan bağlantıda kablonun ucu da sertleşir, izolasyonu bozulur. Doğru onarım; kablonun hasarlı ucunun kesilmesi, sağlam bakıra kadar açılması ve yeni prize sıkı şekilde bağlanmasıdır. Aynı hat sürekli zorlanıyorsa o cihaz için ayrı hat çekilir.
Tekrar olmaması için
- Isıtıcı, fırın, klima gibi cihazları çoklu priz yerine kendi hattına bağlatın.
- Fişi gevşek oturan prizleri değiştirin.
- Kaliteli, sertifikalı priz ve çoklu priz kullanın.
- Prizlerde ısınma hissederseniz bekletmeyin.
- Tesisat eskiyse yenileme belirtilerine göz atın.